301 yönlendirme kalıcı, 302 yönlendirme geçici taşınmayı anlatır. Bir sayfanın adresi sonsuza kadar değiştiyse 301, kısa bir süreliğine başka bir yere gönderiyorsanız ve eski adrese geri döneceksiniz 302 kullanılır. Ziyaretçi açısından ikisi aynı görünür; ikisinde de yeni sayfa açılır. Fark, arama motorlarının hangi adresi dizinde tutacağına karar verirken bu sinyali nasıl yorumladığıdadır.
Yanlış türü seçmek siteyi bir gecede çökertmez, ama Google'ın yanlış adresi göstermesine, taşıma sonrası toparlanmanın uzamasına ve gereksiz karışıklığa yol açabilir. Bu rehber hangi durumda hangisinin kullanılacağını örneklerle anlatıyor.
Yönlendirme nedir, nasıl çalışır?
Tarayıcı bir adresi istediğinde sunucu bir durum kodu ile cevap verir. 200 "işte sayfa" demektir. 3 ile başlayan kodlar ise "aradığın şey başka yerde" anlamına gelir ve yeni adresi de birlikte bildirir. Tarayıcı bu yeni adrese kendiliğinden gider; ziyaretçi çoğu zaman farkına bile varmaz.
En sık karşılaşacağınız kodlar:
- 301 Moved Permanently (kalıcı olarak taşındı): Eski adres artık kullanılmayacak.
- 302 Found (geçici olarak başka yerde): Eski adres geçerli, şimdilik başka bir yere bakın.
- 307 Temporary Redirect (geçici yönlendirme): 302'nin daha katı hali; form gönderimi gibi isteklerin yöntemi korunur.
- 308 Permanent Redirect (kalıcı yönlendirme): 301'in yöntemi koruyan kalıcı karşılığı.
Çoğu site sahibi için 301 ve 302'yi doğru seçmek yeterlidir. 307 ve 308 daha çok uygulama geliştiricilerini ilgilendirir.
Google ikisini nasıl yorumlar?
Google'ın belgelerine göre kalıcı yönlendirmeler (301 ve 308), hedef adresin dizinde gösterilmesi gerektiğine dair güçlü bir sinyaldir. Geçici yönlendirmeler (302 ve 307) ise genellikle kaynak adresin dizinde kalmasına yol açar; çünkü taşınmanın geçici olduğunu söylemiş olursunuz.
İki noktayı bilmek işinize yarar:
- Eskiden "301 değerin bir kısmını kaybettirir" denirdi. Google bugün yönlendirmelerin sayfa değerini aktarmada sorun yaratmadığını belirtiyor. Asıl sorun yanlış tür seçmek, zincirler ve döngülerdir.
- Uzun süre değiştirilmeyen bir 302, Google tarafından zamanla kalıcı gibi değerlendirilebilir. Yine de bu tahmine güvenmek yerine baştan doğru kodu kullanmak en temizidir.
301 ne zaman kullanılır?
Adres değişikliği kalıcıysa her zaman 301 seçin. Tipik durumlar:
- HTTPS'e geçiş: Tüm http adresleri https karşılıklarına. Adımlar ücretsiz SSL ve HTTPS geçişi rehberinde.
- www tercihi: www'lu ve www'suz sürümlerden biri diğerine. Ayrıntılar www mi, www'suz mu? yazısında.
- Alan adı değişikliği: Eski alan adındaki her sayfa yeni alan adındaki karşılığına.
- Adres yapısının düzenlenmesi: Örneğin "/?p=123" gibi adreslerin "/kombi-bakimi" gibi okunaklı adreslere taşınması.
- İki sayfanın birleştirilmesi: Aynı konuyu anlatan iki zayıf yazıyı tek bir güçlü yazıda topladıysanız, eskisini yenisine yönlendirin.
- Kalıcı olarak kaldırılan bir ürünün yakın karşılığı varsa: Eski ürün sayfasını yerini alan ürüne veya kategoriye.
302 ne zaman kullanılır?
Eski adrese geri döneceğinizi biliyorsanız 302 kullanın:
- Kısa süreli bakım: Bir sayfayı birkaç saatliğine bakım sayfasına yönlendirmek. (Tüm site bakımdaysa sunucunun 503 "geçici olarak hizmet dışı" kodu döndürmesi daha doğrudur.)
- Geçici kampanya: Bayram haftasında ana kategori adresini kampanya sayfasına göndermek ve kampanya bitince eski hale döndürmek.
- Geçici stok durumu: Bir ürün birkaç günlüğüne yokken ziyaretçiyi benzer ürüne yollamak.
- Dil veya konuma göre geçici yönlendirme: Ziyaretçiyi diline göre ilgili sürüme göndermek. Bunu yaparken arama motorlarının tüm sürümleri görebildiğinden emin olun.
Kampanya bitti ve geri dönmeyecekseniz 302'yi unutmayın; ya kaldırın ya da 301'e çevirin.
Sık yapılan yönlendirme hataları
Yönlendirme zinciri
http://ornek.com → https://ornek.com → https://www.ornek.com → https://www.ornek.com/anasayfa gibi her adımın bir öncekine eklendiği zincirler, sayfa açılışını yavaşlatır ve tarama sırasında sorun çıkarabilir. Her eski adres tek adımda son hedefe gitmeli. Sayfa hızının diğer etkenleri için site hızı nasıl artırılır? rehberine bakın.
Yönlendirme döngüsü
A sayfası B'ye, B de A'ya yönlendiriyorsa tarayıcı "çok fazla yönlendirme" hatası verir ve sayfa hiç açılmaz. Genellikle iki farklı eklentinin veya hem sunucunun hem CDN'in aynı anda HTTPS yönlendirmesi yapmasından kaynaklanır.
Her şeyi ana sayfaya göndermek
Silinen yüzlerce sayfayı tek tek düşünmek yerine hepsini ana sayfaya yönlendirmek kolay görünür. Google bu tür yönlendirmeleri çoğu zaman yumuşak 404 olarak değerlendirir ve ziyaretçi de aradığını bulamaz. Karşılığı olmayan sayfalar için düzgün bir 404 sayfası daha iyidir; 404 sayfası nasıl olmalı? rehberinde anlattık.
Yönlendirme ile kanonik etiketin çelişmesi
Bir sayfayı yönlendirip hedefteki kanonik etiketi hâlâ eski adresi gösterecek şekilde bırakmak, Google'a çelişkili sinyal verir. Yönlendirdiğiniz her sayfada hedefin kanonik etiketini kontrol edin; mantığı canonical etiketi nedir? yazısında bulabilirsiniz.
Meta yenileme ve JavaScript yönlendirmeleri
Sayfanın içine konan "birkaç saniye sonra şuraya git" türündeki yönlendirmeler hem ziyaretçiyi bekletir hem de arama motorları için sunucu tarafı yönlendirmeler kadar net değildir. Mümkünse yönlendirmeyi sunucu ayarlarında veya içerik yönetim sisteminizin yönlendirme eklentisinde yapın.
Yönlendirmelerinizi nasıl kontrol edersiniz?
Bir adresin hangi durum kodunu döndürdüğünü ve kaç adımda hedefe ulaştığını görmek için yönlendirme testi aracına adresi yazmanız yeterli. Araç; http ve https, www'lu ve www'suz sürümleri, zincirleri ve HSTS durumunu birlikte gösterir. Site taşıdıysanız eski adreslerin bir listesini hazırlayıp her birini tek tek deneyin ve sonucu bir kenara not edin. Sitenin genel teknik durumu için site karnesi de yönlendirme sorunlarını yapılacaklar listesine ekler.
Paylaştığınız bağlantılarda yönlendirme
Sosyal medyada, bültenlerde veya basılı materyallerde paylaşılan bağlantılar zamanla eskir. organikhit.io'daki kısa bağlantılar bu durumda işinizi kolaylaştırır: hedef adresi sonradan değiştirebilirsiniz, paylaştığınız kısa bağlantı aynı kalır ve tıklamaları izlemeye devam edersiniz. Birden çok sayfayı tek bir bağlantıyla dönüşümlü göstermek isterseniz site döndürücü (rotator) yazısına bakabilirsiniz. Tüm özellikler özellikler bölümünde listeleniyor.
Sık sorulan sorular
301 yönlendirmeyi ne kadar süre tutmalıyım?
Mümkün olduğunca uzun. Google'ın taşınmayı işlemesi birkaç hafta veya ay sürebilir, ama eski adrese başka sitelerden ve eski paylaşımlardan gelen bağlantılar yıllarca yaşar. Taşınan bir alan adı için yönlendirmeleri ve eski alan adını en az bir yıl, tercihen daha uzun süre koruyun.
Yanlışlıkla 302 kullandım, sorun olur mu?
Kalıcı bir taşınma için 302 kullandıysanız bunu 301'e çevirmeniz yeterlidir; kalıcı bir zarar beklenmez. Google zamanla doğru adresi seçer, ama doğru kodla bu süreç daha hızlı ve öngörülebilir ilerler.
WordPress'te yönlendirme nasıl yapılır?
Yaygın SEO eklentilerinin çoğu bir yönlendirme bölümü içerir; ayrıca yalnızca bu iş için yapılmış ücretsiz eklentiler de vardır. Eklentide eski adresi, yeni adresi ve türünü (301 veya 302) seçersiniz. Aynı işi birden fazla eklentiye yaptırmayın; döngüler genellikle buradan çıkar.